महिला हिंसाको कारण बालविवाहः प्रहरी निरीक्षक लामा

प्रकाशित मिति :2017-11-20 14:59:04

जिल्ला प्रहरी कार्यालय दोलखामा रहेको लैगिंक हिंसा नियन्त्रण जिल्ला समन्वय समितिमा कार्यरत प्रहरी निरीक्षक अनु लामा जिल्ला आएको तीन महिना भयो । “व्यवहारमा नरम काममा कडा” प्रहरीका रुपमा पहिचान बनाएकी लामाले अहिले जिल्लामा भएका महिला हिंसाका घटनाको अनुसन्धान, घटना न्यूनीकरणका लागि विभिन्न चेतनामूलक कार्यक्रम गर्दौ आएकी छन् । जिल्लामा महिला हिंसाको अवस्था,हिंसाको कारक तत्व र न्यूनीकरणमा प्रहरीले के गर्दाै छ यसै विषयमा रहेर उनीसँग सर्मिला बुढाथोकी गरेको कुराकानी ः–

दोलखामा महिला हिंसाको स्थिति कस्तो छ ?

ड्ड दोलखामा काम गरेको लगभग तीन महिना भयो । यो अवधिमा तुलनात्मक रुपमा हिंसाका घटना बढिनै आएको छ । अहिले पनि बीस÷तीस वर्ष अगाडी देखिका समस्या लिएर निवेदन दर्ता भएका छन् र कार्वाही प्रक्रिया पनि अघि बढि रहेको छ । २०७४ सालको असोज कार्तिकमा मात्र १२ वटा भन्दा बढी महिला हिंसाका घट्ना दर्ता भएका छन् । त्यसरी दर्ता भएका घट्ना मध्ये दुई वटा घटना मिलापत्र भएका छन् भने अन्य घट्नाको अनुसन्धान भैरहेको छ ।

महिला हिंसा हुनुको मुख्य कारण के पाउनु भयो ?

ड्ड सबै भन्दा मुख्य कारण भनेको बाल विवाह हो । दोलखाको सन्र्दभमा मैले बाल विवाहलाई हिंसाको जड देखे । नबुझेर सानैमा विवाह गर्ने र ठुलो भए पछि विभिन्न समस्या निम्तने । असमझदारीले गर्दा महिलाहरुले शारीरिक, मानसिक यातना भोग्नु परेको अवस्था छ । बाल विवाहकै कारण बहुविवाह र पछि सम्बन्ध विच्छेद पनि भएको पाएको छु । यसको न्यूनिकरणका लागि सबैले पहल गर्नु पर्ने देख्छु ।

हिंसाको कारक मदिरालाई पनि मानिएको छ । मदिरा जन्य पदार्थ नष्ट गर्न जिल्ला प्रहरी कार्यालयले अभियाननै चलाई रहेको छ । यो कतिको प्रभावकारी छ ?

ड्ड हो, मदिरा जन्य पदार्थले हिंसाका घटना बढाइ रहेको छ । जति पनि अपराधिक घटना हुन्छ त्यो घटनामा संलग्न मानिसले प्रायः मदिरा सेवन कै कारण यस्तो भएको भनेर बयान दिने गरेका छन् । मदिराले बलेको आगोमा घ्यू थप्ने गरेको छ । यसको न्यूनिकरणको अभियानलाई जारी राख्न सबैको सहयोग आवश्यक छ । सञ्चार माध्यमले पनि यसलाई सहयोग गरेको छ । मिडियाको समेत सकारात्मक सहयोगको कारणले पनि यो अभियान अझ प्रभावकारी बनेको छ ।

पीडित महिला न्याय माग्न आउँदा प्रहरीले मिल्नका लागि दबाब दिन्छ भन्ने आरोप पनि छ यो सत्य हो ?

ड्ड अनावश्यक दबाब प्रहरीले दिदैन र दिएको पनि छैन । बरु कहिले काहीँ घटना मिलाईदिनु प¥यो भनेर विभिन्न ठाँउबाट फोन आउने चाहिँ गरेका छन् । तर कसैको दबाब भन्दा पनि पीडितको पक्षमा न्याय दिनु पर्छ भन्ने मेरो (प्रहरीको) मान्यता छ । कतिपय घट्नामा मिलापत्र भएका छन् भने पनि त्यो बाहिरै मिलापत्र हुने र प्रहरीलाई जानकारी आउने गरेको हो ।

पीडित महिलालाई घर फर्कने अवस्था छैन भने कसरी व्यवस्थापन गर्छ जिल्ला प्रहरी कार्यलयले ?

ड्ड जो महिला पीडित भएर प्रहरी कार्यालयमा आउनु हुन्छ त्यसमा कतिपय महिलाहरु तत्काल घर फर्किन सक्ने अवस्थामा देखिनु हुन्न । यस्तो अवस्थामा उहाँहरुलाई व्यवस्थापन गर्न जिल्ला प्रहरी कार्यलयलाई चुनौती छ । हिंसा प्रभावित महिलालाई उद्धार गरेर राख्न भौतिक संरचनाको अभाव छ । हामीसँग हिरासत मात्र छ । हिरासतमा राख्न मिल्दैन । पीडित महिलालाई राख्ने ठाउँ नहुदा अन्यत्र गुहार्नु पर्छ । दोलखा जिल्लामा हिंसा प्रभावितहरुका लागि आश्रय स्थलको एकदमै आवश्यकता महशुस गरेकी छु ।

महिला हिंसा अन्त्यका लागि के गर्नुपर्ला ?

ड्ड हिंसा अन्त्यका लागि विभिन्न संघ सस्थाले कार्यक्रम गरीरहेका छन् । तथापी सबै ठाउँमा चेतना पुगेको छैन कि भन्ने लागेको छ । विद्यालय स्तरमा किशोरीहरुका लागि धेरै भन्दा धेरै सचेतना मूलक कार्यक्रम गर्न आवश्यक देखेको छु । विभिन्न प्रलोभनमा परेर किशोरीहरु बालविवाह गर्न मञ्जुर भएका हुन्छन् । यसको अन्त्यको लागि सामाजिक अभियन्ता, राजनीतिज्ञ, सञ्चारकर्मी, अधिकारकर्मी र सरोकारवाला सरकारी तथा गैर सरकारी निकायले चेतनामुलक कार्यक्रम गर्नु आवश्यक छ ।

 

    Comment Here!

Related NEWS
मुख्य खबर

बालअधिकार हननका घटना बढ्दै, बालिका बढी पीडित

–सन्दिप विक– नेपालले बालअधिकार सम्बन्धी महासन्धि र यसका दुईवटा ऐच्छिक सन्धि पत्रहरूमा निशर्त अनुमोदन गरेर बालअधिकार

विद्यालयमा छात्रामाथि कस्तो दुव्र्यवहार हुन्छ ?

–महिला खबर– शिक्षा विभागले बनाएको कार्यविधि अनुसार प्रत्येक विद्यालयले गुनासो सुन्ने अधिकारी तोक्नुपर्ने, उजुरी पेटिका राख्नुपर्ने

नवलपरासीका छोरीहरुलाई यसरी ढाडस दिइन्, रेखा थापाले (भिडियोसहित)

–सीता शर्मा– ‘तपाइहरु आफ्नो नामबाट बाच्नुस् । आफ्नो पहिचानका साथ बाच्नुस्’ कार्यक्रममा सहभागी किशोरीहरुलाई ढाडस दिदै

बालिका बलात्कार गरि हत्या गर्नेलाई जन्म कैद

–महिला खबर– ललितपुर । बालिकालाई बलात्कार गरि हत्या गर्ने दुई जनालाई जिल्ला अदालत बैतडीले जन्मकैदको

जवरजस्ती विवाह गर्न खोज्ने युवा तीन वर्ष पछि पक्राउ

–महिला खबर– अपहरण तथा शरीर बन्धक घटनामा संलग्न खत्री निर्दोष रहेको र मुद्दा दर्ता गराउन नहुने

Read more
ताजा अपडेट
© 2015.All rights reserved by mahilakhabar.com
%d bloggers like this: