महिला हिंसाको डर लाग्दो तथ्यांक, एक वर्षमा ११ हजार ६ सय २९ महिला घरेलु हिंसामा

प्रकाशित मिति :2017-11-25 10:23:14

– सन्दिप विक- 

काठमाडौं । दाङ कोठेकुलकी ३५ वर्षीय तारा चौधरी श्रीमानले गरेको दुव्र्यवहार सहन नसकेपछि दुई महिनाअघि आफ्नै श्रीमानलाई कार्वाहीको माग गर्दै जिल्ला अदालतमा निवेदन दिन बाध्य भइन् ।

एक छोरा, एक छोरीकी आमा चौधरीको यो दोस्रो विहे हो । १४ वर्षको उमेरमा पहिलो विहे गरेकी चौधरीले श्रीमानले शारीरिक र मानसिक यातना दिएसगैँ दोस्रो विहे गर्न बाध्य भएकी थिइन् । तर दोस्रो श्रीमानलेपनि गालि बेइज्जत र कुटपिट गर्न थालेपछि जिल्ला अदालतमा निवेदन दिएकी हुन् ।

‘श्रीमानकै मानसिक यातनाका कारण ३ पटकसम्म आत्म हत्या गर्ने प्रयास गरे तर सकिन’ महिला खबरसँगको कुराकानीमा उनले भनिन्, ‘ श्रीमानको यातना सहन नसकेर कार्वाहीको माग गर्दै निवदेन दिएकी हुँ ।’

‘अति नै मानसिक र शारीरिक यातना खेपेपछि जिल्ला प्रहरी कार्यालयमा निवेदन दिए । त्यहाँ कुरा नमिलेपछि जिल्ला अदालत पुगेकी हुँ । अदालतले पुसको ९ गते बोलाएको छ’ उनले भनिन् ।

‘आफ्नै श्रीमानलाई मुद्धा हाल्न त मन थिएन तर के गर्नु बाध्य छु । मैले ऊसँग खान, लगाउन मागेको छैन् म आफैँ काम गर्छु । काम गरेर खान पाउने अवस्था सृजनाका लागि यो कदम चालेकी हुँ’ उनले श्रीमान बिरुद्ध कदम चाल्नु आफ्नो बाध्यता भएको प्रष्ट्याउँदै भनिन् ।

‘रक्सि खाएर जे मन लाग्यो त्यै बोल्ने, कुटपिट गर्ने र शंका गर्छन । कति समय त घर छोडेरै हिँडे’ उनले दुःखेको पोखिन् ।

सिराहाको कल्याणपुर नगरपालिका– ६ भोक्राहाकी ३० वर्षीया समिला खातुनले घरायसी विवादकै कारण अकालमा ज्यान गुमाउनुपर्यो ।

झण्डै डेढ महिनाअघि वैदेशिक रोजगारीबाट फर्केर घर आएका ३५ वर्षीय मोहमद अली राइनले श्रीमती खातुनको यहि मंसिर ५ गते खुकुरी प्रहार गरी हत्या गरे ।

खुकुरी प्रहारबाट गम्भीर घाइते खातुनको उपचारको लागि कर्जनहा लैजाँदै गर्दा बाटोमै ज्यान गएको थियो । वैदेशिक रोजगारीबाट फर्केदेखि नै उनीहरूबिच विवाद हुँदै आएको थियो । श्रीमतीको घाँटी रेटेर हत्या गरी फरार रहेका श्रीमानलाई विहिबार मात्रै सिराहा प्रहरीले पक्राउ गरेको छ ।

इलाका प्रहरी कार्यालय मिर्चैया र इलाका प्रहरी कार्यालय महेन्द्रनगर धनुषाबाट खटिएको विशेष अनुसन्धान टोलीले धनुषाको गोपालपुरबाट राइनलाई पक्राउ गरेको हो ।

यस्तै खोटाङमा धारिलो हतियार प्रहार गरी हत्या गरेको अभियोगमा रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिका–७ बस्ने ४६ बर्षीय राजकुमार राईलाई गत आइतबार प्रहरीले पक्राउ गरेको छ ।

उनले घरायसी झगडामा आफ्नै श्रीमती ४२ बर्षीया राजकुमारी राईलाई धारिलो हतियार प्रहार गरेको थिए । राजुकमारीको घटनास्थालमै मृत्यु भएको थियो ।

गत कार्तिक २५ गते काभ्रेमा आफ्नै दाजुबाट बहिनी बलात्कृत भइन् । १२ बर्षीया बहिनीलाई जवरजस्ती करणी गरेको अभियोगमा २२ बर्षीय दाजुलाई प्रहरीले पक्राउ गर्यो ।

काभ्रे प्रहरी कार्यालयका प्रहरी नायव उपरीक्षक (डिएसपी) महेन्द्रप्रसाद मरासिनीले आवश्यक अनुसन्धान भइरहेको बताए । महिला खबरसँग कुरा गर्दै डिएसपी मरासिनीले भने, ‘केश प्रक्रियाको क्रममा छ । डाक्टरको रिपोर्टको आधारमा आवश्यक कारवाही अगाडी बढाउँछौं ।’

महिलाले आफ्नै श्रीमानबाट ज्यान गुमाउनु पर्ने, आफन्तबाटै बलात्कृत हुनुपर्ने र शारीरिक तथा मानसिक हिंसाको मार खेप्नुपर्ने यी त उदाहरणीय घटना मात्रै हुन् । नेपालमा पछिल्लो समय महिला हिंसाका घटना बढ्दो छ । महिलाहरू दिन प्रतिदिन घरपरिवार र समाजबाटै हिंसा सहन बाध्य छन् ।

हिंसाको डर लाग्दो तथ्यांक

नेपाल प्रहरीको त्री–वर्षीय तथ्यांङकले समेत पछिल्लो समय महिला हिंसाका घटना बढ्दै गएको देखाउँछ ।

नेपाल प्रहरीको त्री वर्षीय तथ्याङ्क अनुसार नेपालमा पछिल्लो एक वर्ष (०७३-७४)को अवधिमा ११ हजार ६ सय २९ वटा घरेलु हिंसाका घटना घटेका छन् । जुन ०७२-७३ ले भन्दा २ हजार २ सय ३१ ले बढी हो । ०७२-७३ मा ९ हजार ३ सय ९८ वटा घरेलु हिंसाका घटना घटेका थिए । यस्तै आ.व ०७१-०७२ मा ८ हजार २ सय ६८ वटा घरेलु हिंसाका घटना घटेको थिए ।

प्रहरीको तथ्याङक अनुसार आ.व ०७३-७४ मा १ हजार १ सय ३१ वटा बलात्कारका घटना घटेका छन् । आ.व ०७२-७३ मा १ हजार ८९ वटा, र ०७१-०७२ मा ९ सय ८१ वटा घटना घटेका थिए । यस्तै जवरजस्ती करणी उद्योगमा आ.व ०७३-७४ मा ५ सय ३६, आ.व ०७२-७३ मा ४ सय ५२ र ०७१-०७२ मा ५ सय ६२ वटा घटना घटेका छन् ।

आ.व ०७३-७४ मा मानव बेचविखनमा २२७, आ.व ०७२-७३ मा २१२ र ०७१-०७२ मा १८१ वटा उजुरी परेको नेपाल प्रहरीले जनाएको छ ।

यस्तै आ.व ०७३-७४, ०७२-७३ र ०७१-०७२ मा क्रमश २४, २८ र ४३ वटा बोक्सीको आरोपका घटनाहरू दर्ता भएका छन् ।

यस्तै आ.व ०७३-७४ मा बहुविवाहमा ४ सय ६४, आ.व ०७२-७३ मा ४६३ र ०७१-०७२ मा ५ सय १८ वटा उजुरी परेको छ ।

यस्तै आ.व ०७३-७४ मा २६ वटा बालविवाहका घटना घटेका दर्ता भएको छ भने ०७२-७३ र ०७१-०७२ मा क्रमश २० र २३ वटा घटना दर्ता भएको छन् । यस्तै ०७३-७४, ०७२-७३ र ०७१-०७२ मा क्रमश २१, २२ र १७ वटा गर्भपतनका घटनाहरू दर्ता भएको नेपाल प्रहरीका प्रवक्ता मनोज नेउपानेले जानकारी दिए ।

समाजमा कयौँ महिलाहरू आफू हिंसामा परे पनि हिंसा लुकाउन बाध्य छन् । भने कतिले हिंसाका घटनालाई बाहिर ल्याएपनि न्याय भने पाउन सकेका छैनन् ।

महानगरिय प्रहरी प्रभाग बलम्बु थानकोटकी इन्चार्ज शर्मिला गुरुङले हिंसाकै कारण महिलाहरू अग्रसर हुन नसक्ने बताइन् । ‘प्रहरीको तथ्याङकले महिला हिंसाका घटना बढेको देखाए पनि केहि महिलाले मात्रै हिंसाको प्रतिकार गर्ने गरेका छन् । धेरै घटना बाहिर आउँदैनन्’ उनले भनिन् ।

अधिकारकर्मी डा.रेणु अधिकारी महिलालाई हेर्ने संकुचित दृष्टिकोण र चिन्तन नै परिवर्तनको बाधक भएको बताउँछिन् ।

‘बाहिर देखिने मात्रै महिला हिंसा होइन्, नदेखिने पनि धेरै हिंसा छन् । अहिले पनि महिलाले आफू पनि यो देशको नागरिक हो भन्ने वातावरण छैन । यसमा परिवर्तनको खाँचो छ’ उनले भनिन् ।

के हो महिला हिंसा ?

महिला भएकै कारण महिलामाथि हुने हिंसा नै महिला हिंसा हो । समाजमा महिलामाथि शारीरिक, मानसिक र संवेगात्मक रुपमा क्षति पुर्‍याउने कुनै पनि कार्य हिंसा हो ।
सन् १९९४ मा संयुक्त राष्ट्रसंघले महिलामाथि हुने हिंसाका बारेमा परिभाषित गर्दै महिलालाई लैंगिक, शारीरिक र मनोवैज्ञानिक रुपमा गरिने शोषण नै महिला हिंसा हो भनेको छ ।

संविधानमा के छ ?

नेपालको संविधानको धारा ३८ को उपधारा ३ मा महिला विरुद्व धार्मिक, सामाजिक, सांस्कृतिक परम्परा, प्रचलन वा अन्य कुनै आधारमा शारीरिक, मानसिक, यौनजन्य, मनोवैज्ञानिक वा अन्य कुनै किसिमको हिंसाजन्य कार्य वा शोषण गरिने छैन । त्यस्तो कार्य कानून बमोजिम दण्डनीय हुनेछ र पीडितलाई कानून बमोजिम क्षतिपूर्ति पाउने हक हुनेछ भनिएको छ ।

के छ कानुनी उपचार

अधिवक्ता विष्णु पोखरेलले कुनै पनि महिला हिंसामा परेमा घटनाको प्रकृति अनुसार सजाय हुने बताए । उनले महिलामाथि घरेलु हिंसा भएमा घरेलु हिंसा (कसुर र सजाय) ऐन, २०६६ को दफा १७ अनुसार ३ हजार रुपैँयादेखि २५ हजार रुपैँयासम्म जरिवानाको व्यवस्था रहेको बताए ।
ऐनमा ६ महिनासम्म कैद र दुवै सजाय हुन सक्ने समेत बताएको पोखरलले बताए । त्यस्तै पटक पिच्छे घरेलु हिंसा गरेमा दोव्वर सजाय हुने व्यवस्था छ । कुनै सावर्जक पद धारणा गरेको छ भने १० प्रतिशत वढि सजाय हुनेछ भनिएको छ । कुटपिट अन्र्तगत भने कुटपिट महल अनुसार कारबाही हुने व्यवस्था छ ।

    Comment Here!

Related NEWS
मुख्य खबर

बालअधिकार हननका घटना बढ्दै, बालिका बढी पीडित

–सन्दिप विक– नेपालले बालअधिकार सम्बन्धी महासन्धि र यसका दुईवटा ऐच्छिक सन्धि पत्रहरूमा निशर्त अनुमोदन गरेर बालअधिकार

विद्यालयमा छात्रामाथि कस्तो दुव्र्यवहार हुन्छ ?

–महिला खबर– शिक्षा विभागले बनाएको कार्यविधि अनुसार प्रत्येक विद्यालयले गुनासो सुन्ने अधिकारी तोक्नुपर्ने, उजुरी पेटिका राख्नुपर्ने

नवलपरासीका छोरीहरुलाई यसरी ढाडस दिइन्, रेखा थापाले (भिडियोसहित)

–सीता शर्मा– ‘तपाइहरु आफ्नो नामबाट बाच्नुस् । आफ्नो पहिचानका साथ बाच्नुस्’ कार्यक्रममा सहभागी किशोरीहरुलाई ढाडस दिदै

बालिका बलात्कार गरि हत्या गर्नेलाई जन्म कैद

–महिला खबर– ललितपुर । बालिकालाई बलात्कार गरि हत्या गर्ने दुई जनालाई जिल्ला अदालत बैतडीले जन्मकैदको

जवरजस्ती विवाह गर्न खोज्ने युवा तीन वर्ष पछि पक्राउ

–महिला खबर– अपहरण तथा शरीर बन्धक घटनामा संलग्न खत्री निर्दोष रहेको र मुद्दा दर्ता गराउन नहुने

Read more
ताजा अपडेट
© 2015.All rights reserved by mahilakhabar.com
%d bloggers like this: